Trong bối cảnh già hóa dân số ngày càng gia tăng, công tác chăm sóc sức khỏe người cao tuổi đóng vai trò đặc biệt quan trọng. Người cao tuổi thường mắc đồng thời nhiều bệnh mạn tính, diễn biến âm thầm nhưng tiềm ẩn nguy cơ biến chứng nặng nếu không được phát hiện và điều trị kịp thời. Việc nhận biết sớm các dấu hiệu cảnh báo bệnh là yếu tố then chốt giúp bảo vệ sức khỏe và nâng cao chất lượng cuộc sống cho người cao tuổi.
Bệnh tim mạch
Các bệnh tim mạch như tăng huyết áp, bệnh mạch vành, suy tim là nguyên nhân hàng đầu gây tử vong ở người cao tuổi.
Dấu hiệu thường gặp gồm: đau tức ngực, khó thở, hồi hộp, mệt mỏi, phù chân. Khi xuất hiện các cơn đau ngực kéo dài hoặc khó thở đột ngột, người bệnh cần được đưa đến cơ sở y tế ngay.
Tai biến mạch máu não (đột quỵ)
Đột quỵ xảy ra đột ngột và để lại hậu quả nặng nề nếu không được cấp cứu kịp thời.
Dấu hiệu cảnh báo bao gồm: méo miệng, nói ngọng, yếu hoặc liệt tay chân, đau đầu dữ dội, rối loạn ý thức. Người dân cần ghi nhớ nguyên tắc “thời gian là não” và nhanh chóng đưa người bệnh đến bệnh viện trong giờ vàng.
Sa sút trí tuệ
Sa sút trí tuệ, trong đó phổ biến là bệnh Alzheimer, thường tiến triển âm thầm.
Biểu hiện sớm là hay quên, lú lẫn, giảm khả năng ghi nhớ, khó khăn trong sinh hoạt hằng ngày, thay đổi hành vi và cảm xúc. Phát hiện sớm giúp làm chậm tiến triển bệnh và hỗ trợ người bệnh tốt hơn.
Bệnh đái tháo đường
Đái tháo đường ở người cao tuổi thường diễn biến kín đáo, dễ bị bỏ qua.
Các dấu hiệu thường gặp gồm: tiểu nhiều, khát nước, sụt cân không rõ nguyên nhân, mệt mỏi, vết thương lâu lành. Việc kiểm tra đường huyết định kỳ có vai trò quan trọng trong phát hiện sớm và kiểm soát bệnh.
Loãng xương
Loãng xương làm tăng nguy cơ gãy xương, đặc biệt ở người cao tuổi.
Dấu hiệu nhận biết gồm: đau nhức xương khớp, giảm chiều cao, dễ té ngã, gãy xương sau chấn thương nhẹ. Người cao tuổi cần được tầm soát loãng xương và hướng dẫn chế độ dinh dưỡng, vận động phù hợp.
Khuyến cáo của ngành Y tế
Để phòng ngừa và phát hiện sớm các bệnh nguy hiểm, ngành Y tế khuyến cáo:
- Người cao tuổi nên khám sức khỏe định kỳ từ 6–12 tháng/lần
- Thực hiện chế độ dinh dưỡng hợp lý, hạn chế muối, đường và chất béo
- Duy trì vận động thể lực phù hợp với thể trạng
- Tuân thủ điều trị và tái khám theo hướng dẫn của cán bộ y tế
Việc nâng cao nhận thức cộng đồng về các dấu hiệu cảnh báo bệnh ở người cao tuổi sẽ góp phần giảm gánh nặng bệnh tật, nâng cao chất lượng chăm sóc sức khỏe và hướng tới mục tiêu già hóa khỏe mạnh.
T/g: Quế Anh
