Viêm da tiếp xúc do côn trùng.

I/ Biểu hiện tổn thương trên da:

1/ Vị trí tổn thương:chủ yếu ở phần hở như mặt, cổ hai cẳng tay, nửa trên thân mình. Nhưng cũng có trường hợp thấy cả ở vùng kín như nách, quanh thắt lưng, bẹn, đùi.

2/ Đặc điểm tổn thương da:Tất cả các trường hợp đều có biểu hiện bằng các đám đỏ, nền hơi cộm, có các mụn nước và phỏng nước, ở giữa có một vùng hơi lõm, thậm chí hoại tử kéo dài thành vệt dài 3 – 10 cm gợi ý có hình một vật gì (đó là vết miết của các ngón tay bệnh nhân) Hầu hết các trường hợp có cảm giác nóng rát tại chỗ, một số có thể có ngứa.

- Toàn trạng bệnh nhân có thể có cảm giác ngây ngấy sốt, khó chịu, mệt mỏi, có thể nổi hạch vùng tương ứng. Một số trường hợp phù nề hai mi mắt, hoặc có tổn thương viêm da (đỏ phù nề nhẹ) ở các vùng da kín khác do bệnh nhân gãi, miết nên những độc tố của côn trùng dính vào vùng da đó. Sau một vài ngày có thể có nhiễm khuẩn thứ phát gây phỏng mủ, có vẩy tiết. Tổn thương như vậy tiến triển từ 3 – 7 ngày thì đóng vẩy tiết khô và rụng dần để lại đám da sẫm màu, toàn bộ đợt tiến triển kéo dài 5 – 20 ngày.

- Có một số bệnh nhân chỉ nổi một đám da đỏ, lấm tấm mụn nước, hơi ngứa, tổn thương mất đi sau 3 – 5 ngày, không thành phỏng nước, phỏng mủ.

Trong một mùa hè, bệnh nhân có thể bị đi bị lại 3 – 4 lần.

- Bệnh cần chẩn đoán phân biệt với bệnh viêm da do các nguyên nhân khác như  viêm da tiếp xúc với hoá chất, sơn, thuốc nhuộm,…( người bệnh có tiền sử tiếp xúc với hoá chất), hay nhầm nhất với bệnh zôna thần kinh. Bệnh zôna thần kinh có các biểu hiện khác như: cảm giác đau nhiều hơn rát, đau giật theo đường dây thần kinh ngoại biên, thường tổn thương chỉ ở một bên nửa cơ thể.

 II/ Biến chứng :

 - Nếu được phát hiện và điều trị sớm bệnh khỏi hoàn toàn, không để lại di chứng.

- Biến chứng thường gặp nhất là biến chứng nhiễm trùng, nếu không điều trị tốt có thể để lại sẹo gây mất thẩm mĩ, ảnh hưởng đến chất lượng cuộc sống lâu dài về sau.

III/ Điều trị:

1-Điều trị tại chỗ:

- Dùng các dung dịch làm dịu da: kem kẽm, dung dịch jarish bôi, đắp ngày 2 – 3 lần, có thể thay bằng nước lá khế đun sôi để nguội, hồ nước bôi ngày 2 – 3 lần.

- Dùng các dung dịch sát khuẩn, mỡ kháng sinh khi có nhiễm khuẩn như Samicason, Begendrem,…

2. Điều trị toàn thân:

- Dùng thuốc kháng histamin như Cetrizin, Loratadin…

- Thuốc giảm đau khi đau nhiều, có thể dùng Paracetamol, Hỗn hợp thần kinh …

- Dùng thuốc kháng sinh khi có biểu hiện nhiễm khuẩn.

IV/ Phòng bệnh:

- Khi làm việc dưới ánh đèn cần chú ý tránh phản xạ đập, miết, gãi cào khi có cảm giác côn trùng rơi vào cổ, vào mặt để tránh viêm da hoặc nhiễm khuẩn thứ phát, hoặc có thể dùng lưới mắt nhỏ che cửa sổ để tránh côn trùng bay vào nhà, nhất là những tháng cao điểm của mùa hè, những lúc có mưa giông.

- Khi rửa mặt, tắm giặt cần giặt sạch khăn mặt hoặc giũ quần áo trước khi mặc, tránh sát miết côn trùng lên da.

- Trước khi đi ngủ cần kiểm tra kỹ phòng ngủ, màn, chăn chiếu xem có côn trùng không.

- Khi bắt đầu cảm thấy rát nóng ở vùng da nào đó thì có thể chấm dung dịch nước muối, nước vôi để ngăn chặn hình thành phỏng nước, phỏng mủ sau đó tốt nhất nên đến các phòng khám chuyên khoa da liễu để được khám và điều trị kịp thời tránh các biến chứng làm ảnh hưởng đến thẩm mỹ.